Hyperbare zuurstoftherapie (HBOT) is een behandeling waarbij een persoon pure zuurstof inademt in een omgeving met een druk die hoger is dan de atmosferische druk. Meestal neemt de patiënt plaats in een speciaal daarvoor ontworpen cabine.Hyperbare zuurstofkamerwaarbij de druk wordt ingesteld tussen 1,5 en 3,0 ATA, veel hoger dan de partiële zuurstofdruk onder normale omgevingsomstandigheden. In deze hogedrukomgeving wordt zuurstof niet alleen getransporteerd via hemoglobine in rode bloedcellen, maar komt het ook in grote hoeveelheden in het plasma terecht in de vorm van "fysiek opgeloste zuurstof", waardoor lichaamsweefsels een hogere zuurstofaanvoer ontvangen dan onder conventionele ademhalingsomstandigheden. Dit wordt "traditionele hyperbare zuurstoftherapie" genoemd.
Hoewel zuurstoftherapie met lage druk of milde hyperbare zuurstoftherapie in de jaren 90 opkwam, werden er begin 21e eeuw apparaten voor milde hyperbare zuurstoftherapie met druk ontwikkeld.1,3 ATA of 4 PsiDe therapie werd door de Amerikaanse FDA goedgekeurd voor specifieke aandoeningen zoals hoogteziekte en herstel. Veel NBA- en NFL-atleten maakten gebruik van milde hyperbare zuurstoftherapie om door inspanning veroorzaakte vermoeidheid te verlichten en het fysieke herstel te versnellen. In de jaren 2010 werd milde hyperbare zuurstoftherapie geleidelijk aan toegepast op gebieden zoals anti-aging en welzijn.
Wat is milde hyperbare zuurstoftherapie (MHBOT)?
Milde hyperbare zuurstoftherapie (MHBOT), zoals de naam al suggereert, verwijst naar een vorm van blootstelling met lage intensiteit waarbij personen zuurstof inademen met een relatief hoge concentratie (meestal via een zuurstofmasker) onder een kamerdruk van minder dan ongeveer 1,5 ATA of 7 psi, doorgaans tussen 1,3 en 1,5 ATA. De relatief veilige drukomgeving stelt gebruikers in staat om hyperbare zuurstoftherapie zelfstandig te ervaren. Traditionele medische hyperbare zuurstoftherapie daarentegen wordt meestal uitgevoerd bij 2,0 ATA of zelfs 3,0 ATA in harde kamers, voorgeschreven en gecontroleerd door artsen. Er zijn aanzienlijke verschillen tussen milde hyperbare zuurstoftherapie en medische hyperbare zuurstoftherapie wat betreft drukdosering en regelgeving.
Wat zijn de mogelijke fysiologische voordelen en mechanismen van milde hyperbare zuurstoftherapie (mHBOT)?
Net als bij medische hyperbare zuurstoftherapie verhoogt milde hyperbare zuurstoftherapie de opgeloste zuurstof door middel van drukverhoging en zuurstofverrijking, versterkt het de zuurstofdiffusiegradiënt en verbetert het de microcirculatoire perfusie en de zuurstofspanning in de weefsels. Klinische studies hebben aangetoond dat proefpersonen onder omstandigheden met een druk van 1,5 ATA en een zuurstofconcentratie van 25-30% een verhoogde activiteit van het parasympathische zenuwstelsel en een toename van het aantal natural killer (NK)-cellen vertoonden, zonder verhoging van de markers voor oxidatieve stress. Dit suggereert dat een lage dosis zuurstof de immuunbewaking en het herstel na stress kan bevorderen binnen een veilig therapeutisch bereik.
Wat zijn de potentiële voordelen van milde hyperbare zuurstoftherapie (mHBOT) in vergelijking metMedischhyperbare zuurstoftherapie (HBOT)?
TolerantieHet inademen van zuurstof in kamers met een lagere druk zorgt over het algemeen voor een betere aanpassing van de oordruk aan de normale waarden en meer comfort, met theoretisch lagere risico's op zuurstofvergiftiging en barotrauma.
Gebruiksscenario'sMedische hyperbare zuurstoftherapie wordt gebruikt voor indicaties zoals decompressieziekte, koolmonoxidevergiftiging en moeilijk te genezen wonden, doorgaans toegepast bij een druk van 2,0 ATA tot 3,0 ATA. Milde hyperbare zuurstoftherapie is echter nog steeds een blootstelling aan lage druk, waarover nog steeds bewijs wordt verzameld, en de indicaties ervan mogen niet gelijkgesteld worden aan die van medische klinische hyperbare zuurstoftherapie.
RegelgevingsverschillenVanwege veiligheidsoverwegingen,Hyperbare kamer met harde wandenwordt over het algemeen gebruikt voor medische hyperbare zuurstoftherapie, terwijlDraagbare hyperbare zuurstofkamerKan worden gebruikt voor milde hyperbare zuurstoftherapie. Zachte, milde hyperbare zuurstofkamers die in de VS door de FDA zijn goedgekeurd, zijn echter primair bedoeld voor milde HBOT-behandeling van acute hoogteziekte (AMS); medische toepassingen voor andere doeleinden dan AMS vereisen nog steeds zorgvuldige overweging en conforme claims.
Hoe is de ervaring van een behandeling in een milde hyperbare zuurstofkamer?
Net als bij medische hyperbare zuurstofkamers kunnen patiënten in een milde hyperbare zuurstofkamer aan het begin en einde van de behandeling, of tijdens het opbouwen en afbouwen van de druk, een vol gevoel in de oren of een ploppend geluid ervaren, vergelijkbaar met wat men voelt tijdens het opstijgen en landen van een vliegtuig. Dit kan meestal worden verlicht door te slikken of de Valsalva-manoeuvre uit te voeren. Tijdens een milde hyperbare zuurstoftherapie liggen patiënten over het algemeen stil en kunnen ze zich comfortabel ontspannen. Een klein aantal mensen kan kortdurende duizeligheid of sinusklachten ervaren, wat meestal vanzelf overgaat.
Welke voorzorgsmaatregelen moet men nemen voordat men een behandeling in een milde hyperbare zuurstofkamer ondergaat?MHBOT-therapie?
Milde hyperbare zuurstoftherapie kan dienen als een fysiologische modulatiemethode met een lage belasting en een tijdsafhankelijke werking, geschikt voor personen die op zoek zijn naar een milde zuurstofverrijking en herstel. Voordat men de drukkamer betreedt, moeten echter brandbare voorwerpen en cosmetica op oliebasis worden verwijderd. Personen die een behandeling zoeken voor specifieke medische aandoeningen, dienen de klinische indicaties voor HBOT te volgen en de therapie te ondergaan in erkende medische instellingen. Personen met sinusitis, trommelvliesaandoeningen, recente infecties van de bovenste luchtwegen of ongecontroleerde longziekten dienen eerst een risicobeoordeling te ondergaan.
Geplaatst op: 2 september 2025